Gevelbekleding: hout, composiet, kunststof of steenstrips

Gevelbekleding is een tweede huid over je gevel. Delen of platen op een regelwerk, met lucht ertussen, vastgezet op het metselwerk of het houtwerk dat er al staat. Het verandert het aanzicht van je huis meer dan wat ook aan de buitenkant, het houdt de regen van de gevel af, en zolang die gevel toch openligt kun je er isolatie achter kwijt.

Wat het niet is: een oplossing voor vocht of scheuren. Die trekken zich niets aan van een plaat ervoor. Ze worden alleen onzichtbaar, en dat is precies wat je niet wilt. Zit er iets mis achter de gevel, dan los ik dat eerst op en pas daarna komt de bekleding erover.

De meeste mensen die hier terechtkomen zijn nog aan het vergelijken, niet aan het bellen. Daarom staat het materiaal op deze pagina voorop en de offerte achteraan. Ik heb er niets aan als je over een paar jaar spijt hebt van je keuze.

Waarvoor je gevelbekleding buiten kiest

Grofweg drie redenen, meestal door elkaar heen.

Uiterlijk. Een gedateerde gevel wordt een ander huis. Dat is de reden die de meeste mensen als eerste noemen en zich er vervolgens een beetje voor verontschuldigen. Dat hoeft niet, het is een prima reden.

Bescherming. Slagregen komt in Nederland vooral uit het zuidwesten, en die ene gevel heeft het altijd zwaarder dan de rest. Bekleding vangt dat op, en de spouw erachter voert af wat er toch doorheen komt.

Isolatie. Als je toch een regelwerk op de gevel schroeft, is de ruimte tussen die regels de goedkoopste isolatie die je ooit aanbrengt. Doe je het niet meteen, dan doe je het nooit, want dan moet de bekleding er weer af.

Hout

Hout is het materiaal waar mensen verliefd op worden en waar ze vervolgens het langst met zichzelf over onderhandelen. Terecht, want het is het enige materiaal in dit rijtje dat leeft.

Onbehandeld hout vergrijst. Dat is geen gebrek, dat is hout, en op een moderne gevel kan het prachtig zijn. Alleen vergrijst het niet gelijkmatig. De kant die zon en regen vangt gaat sneller dan het stuk onder een overstek, en dat verschil zie je. Wil je de kleur houden, dan zit je aan een behandeling die je met enige regelmaat herhaalt. Hoe vaak hangt af van de houtsoort, de kleur en hoe hard die gevel het te verduren krijgt, dus dat zeg ik pas als ik hem heb gezien.

Hout werkt ook. Het zet uit en het krimpt met het weer, en daarom is de montage anders dan bij een plaat: ruimte om te bewegen, bevestiging die dat toelaat, kopse kanten die niet in het water staan. Wordt dat niet goed gedaan, dan zie je al na de eerste natte winter scheluwe delen en scheurende schroefgaten.

De volledige afweging tussen houtsoorten, profielen en afwerking staat op de pagina over houten gevelbekleding.

Composiet

Composiet is houtvezel gemengd met kunststof, geperst tot delen die op hout lijken zonder hout te zijn. Het is bedoeld voor wie de warme uitstraling wil en het onderhoud niet.

Dat klopt grotendeels. Schilderen hoeft niet, olie hoeft niet, en de kleur blijft veel beter op zijn plaats dan bij geverfd hout. Maar er zijn twee dingen die je in de folder zelden als eerste leest. Composiet verkleurt in het begin nog iets na, dus koop niet te krap in en bewaar een paar delen voor als er ooit een vervangen moet worden. En composiet zet flink uit in de zon, wat betekent dat de voegen en de bevestiging die uitzetting moeten toelaten. Een strak dichtgeschoven composietgevel gaat bij de eerste echte hitte bol staan.

Het materiaal is zwaarder dan hout en de meeste systemen zijn merkgebonden, dus profielen, clips en hoekafwerking komen uit dezelfde lijn. Wat dat betekent voor keuze en montage staat op de pagina over composiet gevelbekleding.

Kunststof

Kunststof gevelbekleding is een van de onderhoudsarmste opties van de vier. Rabatdelen of panelen van pvc, meestal met een kliksysteem, die je met water en een borstel schoonhoudt en verder met rust laat. Geen schilderwerk, geen olie, geen vergrijzing.

Bij dit materiaal hoor je vaak een merknaam in plaats van een materiaalsoort. Er zijn meerdere fabrikanten die vergelijkbare kliksystemen maken. Ik verkoop geen systemen en ik heb geen dealerschap, dus ik kijk met je naar wat bij de gevel past en wat er leverbaar is.

Eerlijk over het nadeel: van dichtbij ziet kunststof eruit als kunststof. Op een dakkapel, een topgevel of een boeiboord valt dat nauwelijks op, op een hele voorgevel op ooghoogte wel. Kunststof zet ook uit bij warmte, dus ook hier moet de montage beweging toelaten. En een diepe kras of een gescheurd deel werk je niet bij, dat deel gaat eruit.

Steenstrips

Steenstrips zijn dunne plakken baksteen of keramiek die je op een isolatieplaat of rechtstreeks op de gevel verlijmt en daarna voegt. Het resultaat is metselwerk om naar te kijken, zonder dat er een nieuwe muur is gemetseld.

Dit is de optie voor wie een gevel wil die er over jaren nog precies zo uitziet. Onderhoud is er praktisch niet, behalve dat je het voegwerk in de gaten houdt. De prijs zit hier niet in het materiaal maar in de uren: lijmen, strips zetten, voegen, en dat allemaal binnen de temperatuur waarbij lijm en voegmortel verwerkt mogen worden. In de vorst ligt dat werk stil, en dat is een planningsvraag die je liever vooraf kent dan halverwege.

Steenstrips combineren goed met buitengevelisolatie, en dan is het meteen de zwaarste ingreep van de vier. De gevel wordt dikker, de kozijnen komen dieper te liggen, en de dakrand en de hemelwaterafvoer moeten mee.

Onderhoud en levensduur naast elkaar

Kort samengevat, zonder mooie beloftes.

Hout vraagt het meest en geeft ook het meest terug. Composiet en kunststof vragen weinig, maar wat kapot is vervang je in plaats van het te herstellen. Steenstrips vragen bijna niets meer zodra ze goed zitten, maar een fout bij het plaatsen blijft zichtbaar: een reparatie in metselwerk zie je altijd.

En voor alle vier geldt hetzelfde. De levensduur van een gevel wordt niet bepaald door het materiaal aan de buitenkant, maar door wat erachter zit. Een houten gevel op een goed geventileerd regelwerk gaat langer mee dan een kunststof gevel die strak tegen nat metselwerk is geschroefd.

Wat er achter de bekleding zit

Dit is het deel waar je bij het vergelijken van offertes op moet letten, juist omdat je het nooit meer terugziet.

Op de gevel komt een regelwerk, verticaal of horizontaal afhankelijk van de richting van de bekleding. Daartussen zit de spouw waar lucht van onderaf naar boven doorheen moet kunnen, anders droogt de achterkant van je bekleding nooit. Onderin een gaas tegen ongedierte, achter het regelwerk een waterkerende folie, en bij elk kozijn, elke hoek en elke aansluiting een afwerking die het water naar buiten leidt in plaats van naar binnen.

Die aansluitingen zijn het echte werk. Een vlakke gevel kleedt zichzelf bijna aan. Het zijn de kozijnen, de dakkapel, de roosters en de overgang naar het dak waar de uren in gaan zitten. Loopt de bekleding tot onder de dakrand, dan pak ik meteen het boeiboord en de dakrand mee, want die twee los aanpakken betekent twee keer steigerwerk betalen.

Gevelbekleding plaatsen op een bestaande gevel

Renovatie van gevelbekleding komt in twee smaken. Oude bekleding die op is, meestal geverfd hout dat te lang op onderhoud heeft gewacht. Of een kale gevel die nooit bekleed is geweest en waarvan de eigenaar het aanzicht zat is.

In beide gevallen begint het bij de ondergrond. De oude bekleding gaat eraf, ik kijk wat eronder zit, en ik zeg eerlijk of dat draagkrachtig genoeg is voor nieuw regelwerk. Soms is dat een vervelend gesprek, want het herstellen van een verrotte houten onderconstructie kost al snel meer dan de nieuwe bekleding zelf.

Houd er ook rekening mee dat de gevel dikker wordt. Je kozijnen komen dieper te liggen, wat er meestal beter uitziet, maar de dakoverstek, de raamdorpels en de hemelwaterafvoer moeten mee in die maat. Loopt de bekleding mee in een grotere verbouwing, dan plan ik hem het liefst in dezelfde periode als het overige buitenwerk, zodat de steiger er maar één keer staat.

Gevelbekleding op een bedrijfspand

Bij een bedrijfspand of een horecazaak verandert er inhoudelijk weinig aan het werk, maar veel aan de planning. De gevel is vaak hoger, dus er komt een steiger of een hoogwerker aan te pas. De zaak moet meestal blijven draaien, dus het lawaai en het steigerwerk plan ik rond de openingstijden. En voor sommige panden gelden er eisen aan het brandgedrag van het gevelmateriaal. Die haal ik op bij de leverancier voordat we een materiaal kiezen, niet erna.

Wat dat verder betekent voor de uitvoering staat op de pagina over werk aan bedrijfspanden en horeca.

Wat kost gevelbekleding

Ik noem op deze site geen bedragen, want een bedrag zonder jouw gevel ernaast zegt niets. Wat ik wel kan uitleggen is waar het aan ligt, zodat je twee offertes naast elkaar kunt leggen en snapt waarom ze verschillen.

De grootste post is bijna nooit het materiaal. Het zijn de hoogte, want daar hangt het steigerwerk aan vast, en het aantal onderbrekingen in de gevel. Een blinde zijgevel is minder werk dan een even groot stuk gevel met kozijnen, een dakkapel en een afvoer erin. Vraag bij elke offerte door op het regelwerk en de folie. Dat zijn de posten die je later niet meer kunt controleren, en precies daar zit het verschil tussen een gevel die blijft staan en een gevel die er bij oplevering goed uitzag.

Hoe ik het aanpak

Je stuurt me foto’s van de gevel. Het liefst een paar van een afstandje zodat ik het hele vlak zie, plus wat close-ups bij de kozijnen en de dakrand. Daarna kom ik meten, want maten die je van een foto afleest kloppen niet.

Het gevelwerk dat nu online staat is een verdieping die ik van nieuwe bekleding heb voorzien, in vlakke platen rond de bestaande kozijnen en doorlopend tot onder de dakrand. Die foto’s zijn tijdens het werk gemaakt, met de rolsteiger nog tegen de gevel. Het is plaatmateriaal, dus lees het als voorbeeld van hoe zo’n klus loopt en niet als bewijs voor een materiaal dat je daar niet ziet liggen.

Ik werk alleen, vanuit Nieuwegein, en ik sta zelf op de steiger. Ik kan dus maar aan één gevel tegelijk werken en mijn planning zit daarom strak. Het betekent ook dat je één nummer hebt en dat er niemand is om naar te wijzen als er iets misgaat. Naast Nieuwegein werk ik in de plaatsen eromheen, dus ook in Utrecht en omgeving kun je me vragen langs te komen.